Ocena obwodu siatkówki

Ocena obwodu siatkówki powinna być częścią każdego badania okulistycznego. Jest badaniem szczególnie ważnym u pacjentów, u których w badaniu oftalmoskopowym stwierdza się zmiany degeneracyjne w siatkówce, a także przeprowadzanym u osób po urazach oka (zwłaszcza urazach tępych), z wadą wzroku (zwłaszcza krótkowzroczność powyżej 3,5 dioptrii), u kobiet w ciąży, u osób wykonujących ciężkie prace fizyczne, u pacjentów obciążonych genetycznie (odwarstwienie siatkówki w rodzinie).

Obwód siatkówki można uwidocznić przy użyciu jednej z trzech specjalnych soczewek: tzw. trójlustra Goldmanna, soczewki panfundoskopowej lub szerokokątnej soczewki Volka +90D. Dobór przyrządu należy do lekarza.

Badanie wykonuje się przy rozszerzonej źrenicy, po podaniu do oka 1% roztworu Tropicamidu.

Cele badania

Podstawowymi celami badania obwodu siatkówki są:

  • Ocena siatkówki w jej obwodowej części,
  • Poszukiwanie zmian degeneracyjnych obwodu siatkówki,
  • Ustalenie stopnia predyspozycji zmian degeneracyjnych do odwarstwienia siatkówki,
  • Kwalifikacja do laseroterapii zabezpieczającej.

W jaki sposób wykonuje się badanie

Przed badaniem

Ponieważ przed wykonaniem badania konieczne jest rozszerzenie źrenic, co może prowadzić do zwężenia się kąta rogówkowo-tęczówkowego, lekarz musi zachować szczególną ostrożność w przypadku pacjentów z wysokim ryzykiem zamknięcia się kąta. W niektórych przypadkach przed badaniem lekarz poda pacjentowi dodatkowo leki obniżające ciśnienie, nie powinien jednak w zasadzie dokonywać oceny obwodu siatkówki bez rozszerzania źrenicy – przy wąskiej źrenicy niewiele można ocenić.

Przed wykonaniem badania obwodu siatkówki konieczne jest zebranie przez lekarza wywiadu, którego celem jest ustalenie wieku, wykonywanego zawodu (chodzi o ustalenie ryzyka odwarstwienia siatkówki pod wpływem dźwigania ciężarów), przebytych chorób, przyjmowanych leków, objawów degeneracji ciała szklistego (męty, błyski).

Przed samym badaniem lekarz rozszerza źrenicę badanego oka 1% roztworem Tropicamidu. Następnie powierzchnia oka znieczulana jest miejscowo specjalnymi kroplami.

Przebieg badania

Podczas badania pacjent siedzi przy lampie szczelinowej, brodę i czoło opierając o podpórkę, lekarz dotyka oka przyrządem. Badanie trwa kilka minut i nie jest bolesne.

Po badaniu

Należy pamiętać, że przez pewien czas po zakropleniu Tropicamidu będzie się utrzymywało gorsze widzenie związane z porażeniem akomodacji. Bezpośrednio po badaniu nie można czytać, pisać, prowadzić samochodu. Normalne widzenie powraca po 2-3 godzinach.


Badanie trójlustrem Goldmanna

 

Barbara Polaczek-Krupa